راغفر: ضرورت مقابله با ناترازی‌ها؛ دولت باید از انحصار فروش نفت حمایت کند

حسین راغفر معتقد است دادن مجوز فروش نفت به دیگر نهادها به معنای شکستن انحصار فروش نفت ایران است که در نهایت باز هم دولت را در مقام قوه مجریه ناتوان‌تر خواهد کرد.

در سال ۱۴۰۳، اداره کشور با رویدادهای خاصی مواجه بود. رئیس‌جمهوری که در ابتدای سال مسئولیت امور را بر عهده گرفته بود، به زودی به شهادت رسید و در پی آن، کشور صاحب دولتی جدید شد. این دولت از جناح مقابل انتخاب شد و با وعده‌های متفاوت، در اول آبان ماه بودجه پیشنهادی خود را تقدیم مجلس کرد. بودجه‌ای که بر اساس تکالیف برنامه هفتم توسعه، به شکل یکپارچه‌تری نسبت به گذشته تهیه شده است.

با این حال، منتقدان بر این باورند که کشور به اصلاحات جدی‌تری نیاز دارد و فرصت زیادی در اختیار دولت جدید نیست. به‌خصوص فروش نفت به برخی نهادهای خاص با انتقادات زیادی همراه بوده است.

حسین راغفر، عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا و از منتقدان صریح دولت، نسبت به اولین بودجه پیشنهادی دولت چهاردهم ابراز نارضایتی کرده و تداوم این وضعیت را با توجه به تنش‌های منطقه‌ای به زیان منافع ملی می‌داند.

لایحه پیشنهادی ۱۴۰۴ و بحث شفافیت
لایحه پیشنهادی ۱۴۰۴ در ابتدای آبان‌ماه به مجلس ارائه شد. درحالی‌که برخی مدافعان دولت آن را گامی به سوی شفافیت می‌دانند، راغفر معتقد است که این لایحه بر ابهامات افزوده و شفافیت را به حداقل رسانده است.

ابهامات و واگذاری فروش نفت
از نظر راغفر، یکی از مشکلات اساسی این است که دولت اختیارات خود در امور مختلف، از جمله فروش نفت را به نهادهای خاص و نیروهای مسلح واگذار کرده است. او از این موضوع انتقاد کرده و می‌گوید مشخص نیست که این نهادها چه مسئولیتی دارند و به کدام بخش پاسخگو خواهند بود.

مسئله دور زدن تحریم‌ها
در پاسخ به این استدلال که واگذاری فروش نفت به نیروهای مسلح در راستای دور زدن تحریم‌ها است، راغفر بیان می‌کند که این اقدامات، علاوه بر اینکه شفافیت بودجه را کاهش می‌دهد، می‌تواند اثرات منفی نیز به همراه داشته باشد.

چشم‌انداز رشد اقتصادی و چالش‌های آینده
راغفر پیش‌بینی می‌کند که در سال ۱۴۰۴، کسری‌های انرژی همچون برق و گاز افزایش خواهد یافت که به‌طور مستقیم بر تولید و رشد اقتصادی تأثیر منفی می‌گذارد. همچنین او به افزایش قیمت‌ها در سال آینده اشاره کرده و از جمله پیش‌بینی می‌کند که بنزین ۴۰ درصد گران شود.

تأثیرات بودجه بر بازار آزاد ارز
او معتقد است که تصمیمات دولت بر بازار ارز تأثیرگذار بوده و موجب تضعیف ارزش پول ملی شده است. تغییرات نرخ ارز به طور مستقیم سیگنال‌های افزایشی به بازار می‌دهد و موجب تضعیف اقتصاد کشور می‌شود.

نقش دولت در اقتصاد
به باور راغفر، دولت در حال از دست دادن اقتدار خود در تصمیم‌گیری‌های اقتصادی است و حتی در مواردی مانند قیمت‌گذاری، تصمیم‌ها در جای دیگری گرفته می‌شود. او از دولت می‌خواهد که نقش قوی‌تری در حفظ منابع ارزی ایفا کند و اجازه ندهد فروش نفت از انحصار دولت خارج شود.

مشکلات ساختاری نظام بودجه‌ریزی
راغفر معتقد است که نظام بودجه‌ریزی کشور نیاز به اصلاحات ساختاری دارد و بودجه‌ای که هزار هزار میلیارد تومان کسری دارد، دیگر بودجه محسوب نمی‌شود. او بیان می‌کند که این کسری‌ها به ناکارآمدی و عدم شفافیت در مدیریت مالی کشور اشاره دارد.

انتقاد از سیاست‌های اقتصادی جاری
راغفر سیاست‌های جاری اقتصادی را که به افزایش قیمت‌ها و تضعیف معیشت مردم منجر شده‌اند، نقد می‌کند و به ناکارآمدی سیاست‌های قیمت‌گذاری در سال‌های اخیر اشاره می‌کند. به باور او، عده‌ای در پی توجیه و تئوریزه کردن گرانی هستند و این امر به نفع مردم نخواهد بود.